O-Xan, o grupo de opinión para a xestión dialogada do lobo en Galicia, presenta o seu blog, unha ferramenta a disposición de todos para difundir as nosas opinións, froito do debate de toda a xente que participa nel.

11/6/17

O cen por cen de seguridade contra o lobo non existe, hai que asumilo

La clave de una eficaz protección del ganado contra el lobo es «método de prevención, método de prevención, método de prevención». Lo dice Joan Alibés, cuya ganadería, ubicada en Rioxoán (Pol) y formada por más de 200 cabezas de ganado ovino en régimen extensivo, solo ha sufrido un ataque en nueve años.

La prevención parece más eficaz si el ganado está protegido con perros indicados. Alibés tiene cinco mastines, aunque agrega que hace falta asesoramiento. «Non se poden empregar mastíns en todos os sitios», dice; explica, por ejemplo, que en algunos casos no son viables económicamente.

Para Alibés, manejar un rebaño complicado no es difícil ni fácil. «Si e non», opina. Considera que puede ser «relativamente sinxelo», que hay que cambiar «moitas mentalidades» y que a veces es es «o verdadeiro problema». Además subraya que debe de convivirse con un cierto riesgo: «O cen por cen de seguridade contra o lobo non existe, hai que asumilo», dice. «Hai que asumir que a prevención é un gasto máis», asegura.

Beneficiarios das axudas concedidas ao abeiro da Orde do 29 de xullo de 2016 pola que se establecen as bases reguladoras das axudas para a prevención dos danos que causan as especies de fauna silvestre e se convocan para o ano 2016

RESOLUCIÓN do 15 de maio de 2017, da Dirección Xeral de Patrimonio Natural, pola que se dá publicidade dos beneficiarios das axudas concedidas ao abeiro da Orde do 29 de xullo de 2016 pola que se establecen as bases reguladoras das axudas para a prevención dos danos que causan as especies de fauna silvestre e se convocan para o ano 2016 (código de procedemento MT809D).

24/5/17

Un estudio alerta de la escasa evidencia disponible sobre la efectividad de las medidas para reducir los ataques de los grandes carnívoros al ganado


La investigación, realizada por la Universidad de Oviedo y la Universidad Sueca de Ciencias Agrarias, y publicada en la revista Scientific Reports, revela que la elección de las actuaciones que se llevan a cabo está dominada por percepciones y opiniones.

Un estudio realizado por investigadores de la Universidad de Oviedo y la Universidad Sueca de Ciencias Agrarias, que acaba de ver la luz en la revista Scientific Reports, revela que la evidencia sobre la efectividad de las medidas adoptadas para reducir la depredación del ganado por los grandes carnívoros es extremadamente limitada. Tras examinar 562 publicaciones científicas relacionadas con esta cuestión entre 1990 y 2016 (sobre un total de 27,781 publicaciones revisadas sobre grandes carnívoros), los autores de este estudio solamente encontraron 21 publicaciones (3,7%) que satisfacían una serie de requerimientos de investigación básicos como para poder hacer inferencias: una medida cuantitativa sobre la efectividad de las medidas adoptadas y un diseño de estudio experimental o cuasi-experimental.

Curiosamente, algunas de las actuaciones más conocidas y recomendadas carecen casi por completo de evaluaciones apropiadas sobre su efectividad publicadas, como es el caso de los cercados electrificados. Dada la falta de evidencias, la elección de qué medida utilizar en cada caso está dominada de este modo por percepciones y opiniones.

"Si seguimos como hasta ahora, seguramente se publicarán un gran número de artículos en los próximos años sobre este tema, pero es probable que proporcionen poca evidencia sobre la efectividad de las medidas de prevención de daños al ganado que cuestan a propietarios de los animales y a los contribuyentes muchos recursos", explica José Vicente López-Bao, de la Unidad Mixta de Investigación en Biodiversidad (Universidad de Oviedo-CSIC-Principado de Asturias), ubicada en el Campus de Mieres.

"Dada la conflictividad social que en ocasiones observamos asociada a la presencia de grandes carnívoros, y la necesidad de reducir su impacto sobre el ganado, creemos que es fundamental una mayor colaboración entre ganaderos, administración, gestores e investigadores para trabajar juntos y generar la evidencia necesaria sobre la efectividad de las diferentes medidas disponibles en la actualidad para reducir el número de daños al ganado", afirma López-Bao.

Los investigadores consideran que la gestión del conflicto relacionado con los ataques de los grandes carnívoros al ganado debe seguir las prácticas instauradas desde hace décadas en las ciencias médicas, y más recientemente en la biología de la conservación. José Vicente López-Bao y sus colegas aseguran que una gestión basada en la evidencia es un pilar más a la hora de construir relaciones de confianza, y abandonar las situaciones de conflicto social crónico y polarizado que se observan habitualmente en la gestión de poblaciones de grandes carnívoros.

La depredación sobre animales domésticos por parte de especies de grandes carnívoros es uno de los principales factores que influyen sobre la disponibilidad del hombre para compartir el territorio con estas especies. Con el objetivo de reducir el impacto de depredación que estas especies pueden llegar a ejercer sobre los animales domésticos, como el ganado, autoridades, gestores y los propietarios de los animales tienen a su disposición un amplio abanico de medidas de prevención para proteger a sus animales, desde métodos letales a métodos no letales, y desde medidas con una larga historia de uso, como los perros guardianes de ganado, hasta métodos que utilizan tecnologías más recientes, como el uso de cercados electrificados.

La elección de la medida más apropiada en cada caso es importante de cara a evitar efectos contraproducentes, como costes económicos más elevados de lo esperado por un aumento de los niveles de depredación, la necesidad de adoptar medidas adicionales o un aumento del nivel de conflicto y la polarización entre diferentes sectores de la sociedad. Además, una elección adecuada es fundamental para establecer relaciones de confianza con las autoridades responsables de la gestión de los conflictos asociados a la presencia de estas especies, confianza que puede ser fácilmente reemplazada por la duda, la frustración, la ira o el miedo.

Datos del artículo
Referencia: Eklund A, López-Bao JV, Tourani M, Chapron G, Frank J. 2017. Limited evidence on the effectiveness of interventions to reduce livestock predation by large carnivores. Scientific Reports, 7:2097.  www.nature.com/articles/s41598-017-02323-w

16/5/17

Factores de vulnerabilidade das ganderías ante o lobo

Unha investigación realizada sobre 33 explotacións extensivas de vacún de carne conclúe que as menores probabilidades de ataques danse en granxas con touros limusín, vacas rubias e que estean en parcelas de menos de 8 hectáreas

En Galicia, o lobo ten presenza en case todo o territorio. Calcúlase que operan na comunidade 90 mandas, que aglutinan entre 700 e 800 lobos. Os seus ataques sobre o gando danse a diario nalgún punto da comunidade, cunha media de arredor de catro baixas ó día. Ese escenario xera preocupación entre os gandeiros e obrígaos a plantearse como facer a súa gandería menos apetecible para o lobo.

Unha investigación desenvolta sobre 33 granxas de vacún de carne analizou cales son os principais factores de vulnerabilidade en rabaños manexados de xeito semiextensivo, en parcelas pechadas que se van rotando.

Ganaderos y asociaciones piden más ayudas para prevenir ataques de lobos

El grupo O-Xan considera que los ganaderos deben de contar con ayudas para medidas concretas que ayuden a prevenir ataques de lobos. El colectivo, surgido como un foro de análisis sobre los problemas del lobo y sobre las posibilidades de rebajar la conflictividad social derivada de sus ataques, ha expuesto a la Xunta un conjunto de medidas sobre este asunto.

La entidad, que agrupa a colectivos de todo tipo -ganaderos, grupos ecologistas, sindicatos agrarios...-, sostiene que la compra de mastines, la instalación de mastines eléctricos, el uso de mallas móviles electrificadas o la colocación de cierres y de postes de madera -esta ultima, de modo especial, por estimarse que resulta muy eficaz- son medidas convenientes.

11/5/17

Os gandeiros non nos sentimos apoiados ante o lobo

Os produtores critican os retrasos das indemnizacións e un escaso apoio nas axudas á prevención. A caza legal da especie mantense baixo mínimos, con só unha decena de exemplares abatidos en Galicia desde o 2011

O lobo é visto no agro como un mal innecesario, pero a realidade é testán. Houbo, hai e seguirá habendo lobo en Galicia. A poboación do cánido, de feito, recuperouse nas últimas décadas. O número de lobos medra en toda Europa e Galicia non é unha excepción. Hai uns 800 na comunidade, que provocan de media arredor de catro baixas diarias no gando das explotacións galegas.

9/5/17

O descenso de cabalos no monte aumenta o risco de danos do lobo na gandería


As bestas constitúen en boa parte de Galicia entre o 50 e o 90% da dieta do cánido. A baixada da poboación de equinos preocupa a gandeiros e investigadores, pois está constatada a súa eficacia como vía indirecta de prevención de ataques ó gando

Os montes do centro da dorsal galega, en torno ós concellos de Friol, Curtis e Sobrado, acollían uns 500 cabalos alá polos anos 80. Hai unha década, xa só quedaban 200 e agora non pasan de 50. A evolución é similar noutras comarcas galegas, un escenario que preocupa entre os gandeiros, pois está comprobado que a presenza das bestas reduce os ataques do lobo ás explotacións.

O papel que xogan os equinos púxose de manifesto nunhas xornadas organizadas estes días en Friol polo grupo O Xan, un colectivo conformado por gandeiros, ecoloxistas, cazadores e investigadores que trata de promover o diálogo sobre a xestión do lobo en Galicia.

26/4/17

Gandería, sociedade e lobo: cara a coexistencia

Centro Sociocultural de Friol (Lugo) - Sábado 6 de maio de 2017

Organizan: Carballo Vivo + O-XAN


Programa


10:00-10:30 Inauguración das xornadas


10:30-11:00 A xestión do lobo en Galicia: prevención e compensación. 
Servizo Conservación da Natureza Lugo. Delegación Territorial

11:-11:30 A situación do lobo en Galicia: a poboación da dorsal galega. 
Luis Llaneza, biólogo, ARENA

11:30-12:00 Pausa café


12:00-13:00 Impacto da predación do lobo na gandería extensiva. 
Vicente Palacios, biólogo, ARENA / Laura Lagos, enxeñeira de montes

13:00-14:00 Debate Bloque I: situación actual do lobo (poboación, ameazas e políticas de conservación e xestión)


14:00-16:00 Pausa xantar


16:00-16:30 Participación social na xestión do lobo: a experiencia da Unión de Tecores de Galicia. 
Antonio Mota, enxeñeiro técnico forestal, UNITEGA

16:30-17:00 Métodos de prevención e manexo na gandería: da experiencia ao asesoramento. 
Joan Alibés, gandeiro e enxeñeiro agrónomo, Beealia

17:00-17:30 Experiencia dunha gandería de carne ecolóxica co lobo: leccións aprendidas. 
Francisco Javier Arias, gandeiro e biólogo

17:30-18:00 Pausa café


18:00-18:30 Que é coexistir?. Claves para a coexistencia

José Vicente López-Bao, biólogo, Universidad de Oviedo

18:30-20:00 Debate Bloque II: Claves para a coexistencia (métodos de prevención, experiencias e debate social)


20:00 Clausura das xornadas


Prazas limitadas.

Inscripción: FORMULARIO
Información no tfn. 620593892 ou en custodiadoterritorio@gmail.com
CARTAZ CO PROGRAMA




18/4/17

ORDE do 20 de marzo de 2017 pola que se aproba o Plan de acción para a loita contra o uso ilegal do veleno no medio natural de Galicia.

Artigo único. Aprobación do plan

Aprobar o Plan de acción para a loita contra o uso ilegal do veleno no medio natural de Galicia, que figura no anexo I desta orde.

Disposición adicional primeira. Nomeamento das coordinacións rexional e provinciais

A persoa titular da dirección xeral competente en materia de patrimonio natural designará mediante resolución a coordinación rexional e provinciais previstas no plan, antes de 6 meses contados desde a data de publicación desta orde.

Disposición adicional segunda. Aprobación dos protocolos de actuación

Os protocolos de actuación establecidos no plan serán aprobados mediante resolución da persoa titular da dirección xeral competente en materia de patrimonio natural, logo de oídas as entidades interesadas.

Disposición derradeira primeira. Desenvolvemento


Facúltase a persoa titular da dirección xeral competente en materia de patrimonio natural para ditar, no ámbito das súas competencias, as instrucións e resolucións complementarias para o desenvolvemento e cumprimento do establecido na presente orde.

Disposición derradeira segunda. Entrada en vigor

Esta orde entrará en vigor o día seguinte ao da súa publicación no Diario Oficial de Galicia.

Santiago de Compostela, 20 de marzo de 2017


20/3/17

JORNADAS NACIONALES DEL LOBO. EDIFICIO MULTIUSOS DE SANTA COMBA (A Coruña)


Jornada Previa.
VIERNES 24
Proyección del documental "Marcos, El Lobo Solitario" sobre la vida de D. Marcos Rodriguez Pantoja “El
niño salvaje de Sierra Morena”. Actividad educativa para niños y jóvenes de los centros educativos de la zona.
SÁBADO 25
10:00 Recogida de documentación y presentación
10:30 h. Inauguración de las Jornadas con la presencia de la Alcaldesa de Santa Comba y de las autoridades de la Consellería de Medioambiente, territorio e infraestructuras de la Xunta de Galicia.

8/3/17

Medio Ambiente actualizará este ano o Plan de xestión do lobo para adaptalo á situación actual desta especie

A conselleira de Medio Ambiente e Ordenación do Territorio sinala que se revisarán especialmente o relativo á zonificación do seu ámbito de aplicación e ás medidas de xestión


Argumenta que as circunstancias desta especie variaron ao longo destes 9 anos, polo que é necesario revisar o plan de xestión do lobo, aprobado en 2008 

Beatriz Mato aposta por traballar na senda da prevención dos danos, pois a longo prazo resulta máis rendible que investir só en danos

Santiago, 8 de marzo de 2017.- A Consellería de Medio Ambiente e Ordenación do Territorio actualizará ao longo de 2017 o Plan de xestión do lobo para introducir melloras que permitan adaptalo á realidade actual desta especie. Así o avanzou esta tarde a conselleira de Medio Ambiente e Ordenación do Territorio, Beatriz Mato, quen engadiu que se trata de poñer ao día a regularización e o control desta especie e para o que se tomará como referencia a experiencia acumulada na súa xestión durante estes últimos anos.

27/2/17

O-Xan solicitou unha reunión coa Conselleira de Medio Ambiente


Os colectivos que integran O-Xan, que representan a máis de 30.000 interesados, solicitaron unha reunión coa Conselleira de Medio Ambiente e Ordenación do Territorio, Beatriz Mato, para presentarse oficialmente como grupo de opinión sobre a xestión do lobo en Galicia, constituído co obxectivo de fomentar o diálogo para minimizar a conflitividade social e favorecer os acordos a favor da coexistencia entre o lobo e a sociedade galega, así como propoñer, debater e estudar medidas para unha correcta xestión desta especie.

Ademais, desde O-Xan quérese coñecer de primeira man, o alcance que se pretende dar este ano á revisión dos baremos das indemnizacións por danos do lobo no gando para incrementar o importe que se lle paga aos gandeiros; e que foi anunciado recentemente pola Directora Xeral de Patrimonio Natural, así como as axudas á prevención de ataques, tan necesarias para a redución da conflitividade.

25/1/17

Os mastíns son o método máis eficaz contra os ataques do lobo


Falamos con Joan Alibés, de O-Xan, un grupo que naceu en 2015 para xestionar de forma dialogada a problemática do lobo en Galicia. Integra a gandeiros, cazadores, entidades conservacionistas e investigadores. “Os gandeiros debemos divulgar e informar máis para gañarnos a opinión pública”, subliña.

Reunir a gandeiros, cazadores, entidades conservacionistas e investigadores para, de forma dialogada, chegar a uns puntos de acordo sobre a xestión dos danos que provoca o lobo na gandería e o control da súa poboación de ser necesario.

O que parecería unha quimera, debido ás posturas extremistas que dun e outro bando aparecen nas redes sociais e nos medios de comunicación, está sendo posible en Galicia dende hai máis dun ano grazas a O-Xan, que se define como “un grupo de opinión para a xestión dialogada do lobo” na comunidade galega.

22/1/17

Medio Ambiente destina 380.000 euros a axudas para axudas paliar os danos ocasionados por ataques de lobo

O Diario Oficial de Galicia publica a orde pola que se convocan as axudas do ano 2017 para paliar os danos ocasionados por ataques de lobo. O importe da orde ascende a case 380.000 euros (379.958) e supón un incremento dun 6% respecto do importe da anterior convocatoria.


Estas subvencións están dirixidas aos titulares de actividades gandeira afectados polos ataques do lobo ás reses das súas explotacións, coa finalidade de compensar os danos ocasionados no seu gando, sempre que os danos procedan de ataques que non podan evitarse polo tipo de gando ou polo sistema de explotación. Poderán solicitar estas axudas os titulares de explotacións gandeiras que resultan prexudicadas por un ataque rexistrado entre o 1 de outubro de 2016 ata o 30 de setembro do actual exercicio.

10/1/17

O lobo ten o sambenito de que é perigoso e por iso vende titulares

O-Xan leva pouco máis dun ano traballando para concienciar á sociedade galega da importancia que o lobo ten para a fauna de Galicia. Óscar Rivas é un dos seus integrantes e nesta entrevista recoñece que é necesario traballar cóbado con cóbado cos gandeiros para tentar chegar a un punto de acordo entre o que pensa o mundo urbano e o que se vive no mundo rural. Por iso critica aos animalistas, “que non teñen que ver cos conservacionistas”, e actúan desde unha perspectiva ideolóxica “que crea malestar no sector rural”.

A Xunta ten que poñer os medios para que haxa unha boa convivencia co lobo

O pasado 1 de xaneiro La Voz de Galicia publicou unha noticia dando conta de que "un gandeiro de Abadín" cazara "coa súa cámara un lobo devorando un cabalo". De inmediato demostrouse que a suposta fotografía fora tirada en 2010 en Asturias e que non era a primeira vez que se utilizaba para ilustrar ou denunciar supostos ataques de lobos ao gando. O xornal retirou a nova e o redactor que a realizara desculpouse. Este episodio serviu para poñer de manifesto o tratamento sensacionalista que en moitas ocasións empregan algúns medios de comunicación á hora de tratar o problema de convivencia que se dá en Galicia entre a presenza do lobo e a actividade das explotacións gandeiras.

5/1/17

O-Xan agradece a rectificación de La Voz de Galicia

Dende O-Xan aplaudimos a retirada da nova de La Voz de Galicia logo de publicar o pasado 1 de xaneiro un suposto ataque de lobos a cabalos en Abadín. Demostrouse que a foto que acompañaba dita nova foi feita no ano 2010 en Asturias. Puxémonos en contacto co periodista que asinaba a nova e aceptou o erro e desculpouse. 

27/8/16

Proposta de O-Xan para a mellora das axudas de prevención dos danos do lobo ó gando

O-Xan (Grupo de Debate e Opinión sobre a xestión do lobo en Galicia) valora positivamente a iniciativa levada a cabo dende a Consellería de Medio Ambiente para retomar a liña de axudas para a implantación de medidas preventivas de ataque de especies salvaxes, despois de que transcorreran máis de 4 anos dende a última convocatoria aberta de axudas para este tipo de investimentos.

2/4/16

El lobo extiende su área de distribución por el 94 % del territorio de Galicia

El último censo identifica 90 manadas con una población de 700 ejemplares

El lobo en Galicia goza de buena salud. Si tradicionalmente la comunidad fue el auténtico reducto de la especie en una época en la que no pasaba por su mejor momento debido a la presión humana de sus hábitats, en las décadas de los 60 y 70, ahora sigue siendo el gran referente en España, con poblaciones en auge y una enorme distribución por casi toda su superficie. Galicia tiene 90 manadas reproductoras que agrupan a unos 700 ejemplares repartidos en un área de distribución que abarca el 94 % de su territorio. Están presentes en la práctica totalidad de la provincia de Ourense, en el 98 % de la de Lugo; en el 95 % de la de A Coruña y en el 74 % de la de Pontevedra. Salvo en las ciudades y su área de influencia y en determinadas localizaciones de la costa, fundamentalmente en Pontevedra, la presencia del lobo es mayoritaria. Así lo ha constatado el último censo realizado en Galicia encargado por la Consellería de Medio Ambiente, cuyos datos se han incorporado a la base de datos nacional, que fue presentada hace unos días.

26/1/16

Propostas de O-Xan para a implantación e mantemento de medidas preventivas de ataques de lobo

O-Xan é un grupo aberto de opinión para a xestión dialogada do lobo en Galicia. Está integrado por agrupacións gandeiras (ACRUGA, OVICA, PURAGA, SGPF, UUAA) e gandeiros a título individual, empresas do sector (Beealia), cazadores (UNAC, UNITEGA), entidades conservacionistas (AGCT), investigadores (CIAM, USC, Universidade de Oviedo) e técnicos vinculados coa xestión e conservación do lobo en Galicia. 

Dende O-Xan consideramos que a prevención é unha ferramenta imprescindible para compatibilizar a gandería coa presenza e a conservación do lobo en Galicia. Máis aínda, o lobo tamén depende, en certa medida, da existencia de gando para a súa supervivencia, polo que é un deber da sociedade en conxunto contribuír á continuidade das explotacións.

13/1/16

Solicítanlle á Xunta que as indemnizacións por danos do lobo se cobren nun máximo de 6 meses

O-Xan solicita tamén que se actualicen as indemnizacións e que se cubran os custos da eutanasia ao gando malferido

O-Xan, un grupo de opinión sobre a xestión dialogada do lobo en Galicia, solicítalle á Xunta que as indemnizacións por danos deste cánido se cobren nun prazo máximo de 6 meses. Actualmente os gandeiros chegan a tardar ata máis de 2 anos en cobralas.

O pasado 28 de Decembro a Consellería de Medio Ambiente publicou as axudas para paliar os danos producidos polo lobo en Galicia. Dende o Xan salientan que “por primeira vez en máis de 4 anos a Consellería de Medio Ambiente tenta de poñer fin ao manifesto atraso de máis de dous anos no pago destas indemnizacións que os gandeiros levan sufrindo todo este tempo”.

24/11/15

Nace O-Xan, un grupo de opinión para a xestión dialogada do lobo en Galicia

O-Xan, un grupo de opinión sobre a xestión do lobo en Galicia, ven de constituírse co obxectivo de fomentar o diálogo para minimizar a conflitividade social e favorecer os acordos a favor da coexistencia entre o lobo e a sociedade galega, así como propoñer, debater e estudar medidas para unha correcta xestión desta especie.

O grupo xurdiu a partir da xornada celebrada o pasado 20 de xuño en Rábade baixo o título “O lobo e o seu conflito: da normativa ao diálogo”, onde se reuniron membros de todos os grupos de interese na xestión e conservación do lobo.

19/6/15

¿Poden coexistir lobo e gando cunha baixa conflictividade?

Gandeiros, biólogos e cazadores abordan a situación do cánido nunha xornada en Rábade (Lugo) que serviu de punto de partida para a creación dun grupo estable de traballo. 

En Galicia, os gandeiros denuncian cada ano ante a Administración autonómica entre 1.000 e 1.500 animais mortos polo lobo, gran parte ovellas (65 %), pero tamén gando bovino, cabras e cabalos. A recuperación das poboacións do cánido nas últimas décadas, unida a factores como a progresiva extensificación da gandaría, está a levar en moitas comarcas a un aumento do conflicto social polos danos do lobo. Gandeiros, grupos ecoloxistas, investigadores e cazadores xuntáronse nunha xornada en Rábade (Lugo) para dialogar sobre unha preocupación común. Como reducir a conflictividade provocada polo lobo?